Τιμή των πέλλετ: άποψη του κατασκευαστή

Η αγορά των συσσωματωμάτων ξύλου, σε αντίθεση με την αγορά πετρελαίου ή το χρηματιστήριο, χαρακτηρίζεται από έλλειψη θεσμοποίησης. Δηλαδή, δεν υπάρχει διαιτητής ή ενιαία πλατφόρμα όπου καθορίζονται οι παγκόσμιες ή περιφερειακές τιμές για πέλλετ. Σημαντικοί λόγοι για αυτήν την κατάσταση είναι η μη ομοιομορφία των προϊόντων και η παρουσία μεγάλου αριθμού ενδιαμέσων. Η τιμή των πέλλετ στην αγορά εξαρτάται από τις πρώτες ύλες και τα ποιοτικά χαρακτηριστικά. Ταυτόχρονα, αν επισκεφτεί κανείς την παγκοσμίως διάσημη διετή ιταλική έκθεση πέλλετ Progetto Fuoco, θα εκπλαγεί από το γεγονός ότι υπάρχουν περισσότεροι από 10 πράκτορες ανά παραγωγό. Κάθε ενδιάμεσος στην αλυσίδα αυξάνει την τιμή των πέλλετ. Σε αυτήν την κατάσταση, προσφέρουμε την πρακτική μας άποψη του κατασκευαστή σχετικά με τη διαμόρφωση της τιμής των πέλλετ. Που το κόστος των συσσωματωμάτων ξύλου στο λιανικό εμπόριο στην Ελλάδα θεωρείται ως 100%.

Επιλογή των πρώτων υλών: έως και 20% του κόστους

Η εμφάνιση της βιομηχανίας πέλλετ στην Ευρώπη τον τελευταίο αιώνα οφείλεται σε φθηνές ή δωρεάν πρώτες ύλες. Υπήρξε μια εποχή που τα απομεινάρια από την δραστηριότητα της δασικής βιομηχανίας απορρίπτονταν ή καίγονταν, βλάπτοντας συχνά το περιβάλλον. Συγκεκριμένα, η σκόνη του ξύλου και το πριονίδι αφήνονταν χωρίς επίβλεψη, γεγονός που οδηγούσε σε αύξηση του κινδύνου πυρκαγιάς. Επίσης τα ρίχνονταν σε ποτάμια, γεγονός που οδηγούσε σε αλλαγή της πορείας. Σύντομα κατέστη σαφές στην Ευρώπη ότι η δασοκομία πρέπει να είναι χωρίς απόβλητα.

Άρχισαν να σχηματίζουν μπρικέτες ξύλου και κοκκώδη σφαιρίδια ξύλου από τα σκουπίδια των επιχειρήσεων ξυλουργικής. Άρχισε η ταχεία αύξηση του κόστους των πρώτων υλών, και ως εκ τούτου η τιμή των συσσωματωμάτων ξύλου. Προς το παρόν, το κόστος των πρώτων υλών είναι ένας από τους κύριους παράγοντες που επηρεάζουν την τιμή. Η διαφορές στο κόστος των πρώτων υλών εξηγούνται από τους τύπους ξύλου που χρησιμοποιούνται. Η λευκή ελάτη (επιστημονική ονομασία «Abies alba») θεωρείται παραδοσιακά μία από τις πιο πολύτιμες πρώτες ύλες. Γενικά, το κόστος των πρώτων υλών αποτελεί το 20% της τιμής των πέλλετ που προμηθεύονται στην Ελλάδα.

Ηλεκτρισμός – 10% του κόστους

Οι επιχειρήσεις που παράγουν πέλλετ είναι πολύ ενεργειακά απαιτητικά. Η γραμμή παραγωγής περιλαμβάνει μεγάλο αριθμό ισχυρών κινητήρων. Αυτά πρέπει να περιστρέφουν μεγάλους κυλίνδρους ξήρανσης, να συνθλίβουν τις πρωτογενείς πρώτες ύλες και να διασφαλίζουν τη λειτουργία του κοκκοποιητή. Για παράδειγμα, κάθε κινητήρας του  θραυστήρα, των ανεμιστήρων και τον κοκκοποιητή έχει την ισχύ άνω των 100 kW.

Επιπλέον, η τιμή της παροχής ηλεκτρικής ενέργειας για ιδιωτικές επιχειρήσεις συχνά αναθεωρείται από τις τοπικές αρχές (πάντα αυξάνοντας). Γεγονός που αναγκάζει συχνά τους παραγωγούς των συσσωματωμάτων ξύλου να επανεξετάζουν το χρονοδιάγραμμα των βαρδιών. Συγκεκριμένα, στην Ιταλία και την Αυστρία, η παραγωγή των πέλλετ πραγματοποιείται συχνά τη νύχτα. Τότε το τιμολόγιο ηλεκτρικής ενέργειας είναι το χαμηλότερο, και κατά τη διάρκεια της ημέρας τα προϊόντα συσκευάζονται. Είναι μια ενέργεια όχι λιγότερο χρονοβόρα, αλλά πολύ λιγότερο ενεργοβόρα. Το παίγνιο με τα τιμολόγια παροχής ηλεκτρικής ενέργειας είναι μια φυσιολογική ρουτίνα για έναν παραγωγό των πέλλετ. Ωστόσο, η ηλεκτρική ενέργεια στη δομή κόστους των συσσωματωμάτων ξύλου που προμηθεύονται στην Ελλάδα δεν πέφτει κάτω από το 10% και συχνά φτάνει το 12%.

 

Μισθολογικό κονδύλι: 9% από την τιμή των πέλλετ

Το μέγεθος του μισθολογικού κονδυλίου, που επηρεάζει άμεσα την τιμή των πέλλετ, έχει μεγάλες διαφορές ανάλογα με το μέγεθος του εργοστασίου πέλλετ και τη χώρα τοποθεσίας του. Ένα μεγαλύτερο εργοστάσιο έχει τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί την οικονομία κλίμακας. Για παράδειγμα, να έχει μόνο ένα διοικητικό γραφείο για την παραγωγή περισσότερων προϊόντων. Έτσι να μειώνει το κόστος εργασίας ανά τόνο προϊόντος). Επιπλέον, οι βιομηχανίες που βρίσκονται στην Ανατολική Ευρώπη έχουν μεγαλύτερο αριθμό εργαζομένων, δεδομένου του χαμηλότερου επιπέδου μισθών σε σύγκριση με τη Δυτική Ευρώπη. Έτσι, ο αντίκτυπος του μισθολογικού κονδυλίου στην τιμή των πέλλετ στις επιχειρήσεις της Ανατολικής Ευρώπης είναι συχνά μεγαλύτερος. Και οι επιχειρήσεις της Δυτικής Ευρώπης αντικαθιστούν τη χειρωνακτική εργασία με μηχανήματα και αυξάνουν την κατανάλωση της ηλεκτρικής ενέργειας. Για παράδειγμα, στην Αυστρία και την Ιταλία, η χειροκίνητη παλετοποίηση συχνά αντικαθίσταται από ρομποτικό βραχίονα.

Ωστόσο, παρά το κίνητρο των βιομηχανιών στην Ιταλία και την Αυστρία να μειώσουν την τιμή των πέλλετ και να αντικαταστήσουν τη χειρωνακτική εργασία με μηχανήματα, υπάρχει ένας ελάχιστος απαιτούμενος αριθμός εργαζομένων στη γραμμή παραγωγής των πέλλετ:

• 1 εργαζόμενος είναι υπεύθυνος για την προμήθεια πρώτων υλών στη γραμμή παραγωγής.
• 1-2 εργαζόμενοι είναι υπεύθυνοι για το σύστημα ξήρανσης πρώτων υλών (τομέας λέβητα)
• 1 εργαζόμενος είναι υπεύθυνος για τη λειτουργία του πίνακα ελέγχου και του κοκκοποιητή
• 1 εργαζόμενος είναι υπεύθυνος για τη συσκευασία του προϊόντος (εκτός εάν αντικατασταθεί από ένα ρομποτικό βραχίονα παλετοποίησης)

Υπάρχουν δύο βάρδιες και (ένας) επιπλέον μηχανικός(-οί) σε κάθε μεσαίο εργοστάσιο πέλλετ. Ως αποτέλεσμα, η τιμή των πέλλετ διαμορφώνεται κατά 9-12% από το μισθολογικό κονδύλι.

Καύσιμα και λιπαντικά – έως και 4% από την τιμή των πέλλετ

Η αδιάλειπτη δραστηριότητα της επιχείρησης παραγωγής συσσωματωμάτων ξύλου παρέχεται από τροχαίο υλικό. Για παράδειγμα φορτωτές, ελκυστήρια και μεταφορικά μέσα για την παράδοση πρώτων υλών. Ενώ οι φορτωτές χρησιμοποιούνται συνήθως μέσα στο εργαστήριο ή την αποθήκη και είναι κυρίως ηλεκτρικοί, τα φορτηγά για την παράδοση του ακατέργαστου ξύλου στην επιχείρηση αλλά τα τρακτέρ όχι. Αυτά για την τροφοδότηση των ακατέργαστων πρώτων υλών χρησιμοποιούν κυρίως καύσιμο ντίζελ.

Επιπλέον, η τιμή των πέλλετ εξαρτάται από το κόστος λίπανσης του κύριου κοκκοποιητή με λάδι. Η κατανάλωση λαδιού εξαρτάται από τον κοκκοποιητή. Η παραγωγή 40 τόνων πέλλετ/ημέρα θα καταναλώνει κατά μέσο όρο 2 βαρέλια στάνταρ λάδι μηχανής για δύο εβδομάδες λειτουργίας.

Γενικά, το κόστος των καυσίμων και των λιπαντικών αποτελεί περίπου 4% της από την τιμή των πέλλετ.

Τιμή των πέλλετ: επίδραση της απόσβεσης των παγίων στοιχείων – 7%

Οι εγκαταστάσεις παραγωγής συσσωματωμάτων ξύλου έχουν πολύ χαμηλή αντοχή στη φθορά. Στην Αυστρία και τη Γερμανία, τα σχέδια παραγωγής πέλλετ αξίας άνω των 5 εκατομμυρίων ευρώ περιλαμβάνουν την εγκατάσταση εξοπλισμού τελευταίας τεχνολογίας, το κόστος του οποίου θα συμπεριληφθεί στο κόστος του τελικού προϊόντος. Αντίθετα, οι βιομηχανίες της Ανατολικής Ευρώπης χρησιμοποιούν συχνά εξοπλισμό που έχει ήδη χρησιμοποιηθεί, γεγονός που οδηγεί σε συνεχή διακοπή λειτουργίας λόγω επισκευών. Η τιμή των πέλλετ, φυσικά, θα περιλαμβάνει το κόστος αυτών των επισκευών. Ο πιο αδύνατος κρίκος είναι η μονάδα του κοκκοποιητή, η οποία λόγω συνεχούς δόνησης αναγκάζει τη συχνή αντικατάσταση κυλίνδρων και κελυφών. Η άμεση δημιουργία σφαιριδίων στον κοκκοποιητή  του θραυστήρα, του ανεμιστήρα ή του στεγνωτήρα θα απαιτούν περιοδικούς ελέγχους και αντικαταστάσεις.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις μας, η τιμή των πέλλετ κατά 7% αποτελείται από μειώσεις απόσβεσης.

Τιμή των πέλλετ: η συσκευασία αποτελεί 5% του κόστους

Η συσκευασία των πέλλετ σε πακέτα των 15 ή 10 kg απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή. Συχνά σε σούπερ μάρκετ και αποθήκες μπορεί κανείς να δει σχισμένα πακέτα με διάσπαρτα πέλλετ. Αυτό είναι ένα παράδειγμα ακατάλληλου πακεταρίσματος, όταν η τιμή υπερέβαινε την ποιότητα της συσκευασίας. Η τιμή των πέλλετ εξαρτάται από διάφορους παράγοντες. Καταρχάς, από τον αριθμό των εφαρμοζόμενων χρωμάτων, τον κορεσμό των χρωμάτων και τον όγκο που καταλαμβάνει η εικόνα σε ολόκληρο το εμβαδό της ετικέτας. Ένας σημαντικός παράγοντας που επηρεάζει την τιμή των πέλλετ είναι η επιλογή μεταξύ της χρήσης πρωτογενών υλικών για το φιλμ και των δευτερευόντων (από χρησιμοποιημένες πρώτες ύλες). Οι πρώτοι προσθέτουν διαφάνεια. Και οι δεύτεροι είναι πιο σκούροι και κάνουν και τα πέλλετ οπτικά πιο σκοτεινά (τέτοια ταινία είναι φθηνότερη).

Η τιμή των πέλλετ εξαρτάται από την επιλογή του πάχους του φιλμ για συσκευασία. Τα σχισμένα και εύθραυστα πακέτα είναι αποτέλεσμα λανθασμένης επιλογής του μικρονισμού της ταινίας. Για να φτάσουν τα συσσωματώματα ξύλου στα ράφια των σούπερ μάρκετ και των αποθηκών στην Ελλάδα, ταξιδεύουν συχνά 1000-1500 χλμ. Για να παραμείνει άθικτη, η μεμβράνη του πακέτου πρέπει να έχει πυκνότητα τουλάχιστον 70 μικρόμετρα, ενώ η βέλτιστη είναι 80. Συχνά, για την εξοικονόμηση και τη μείωση της τιμής των πέλλετ, η μεμβράνη έχει πυκνότητα 60.

Το κατασκευασμένο προϊόν τοποθετείται σε παλέτα, η οποία επηρεάζει επίσης την τιμή των πέλλετ. Προκειμένου να αποφευχθεί ζημιά στην πρώτη σειρά συσκευασιών με πέλλετ στην παλέτα, τοποθετείται στην παλέτα ένα προστατευτικό στρώμα από χαρτόνι. Η τιμή των πέλλετ αυξάνεται επίσης λόγω του τυλιγμστος της παλέτας με stretch. Γενικά χρησιμοποιούνται περισσότερα από 2 τυπικά καρούλια stretch  για 20-22 παλέτες.

Ορισμένοι προμηθευτές, για να αυξήσουν την αξία του προϊόντος και ως μέτρο μάρκετινγκ, χρησιμοποιούν πρόσθετες σακούλες που καλύπτουν πλήρως την παλέτα, σχοινί για τύλιγμα ή αυτοκόλλητα μάρκετινγκ. Όλα αυτά είναι άχρηστα, αλλά επηρεάζουν την τιμή των πέλλετ. Γενικά, η τιμή των πέλλετ στην Ελλάδα διαμορφώνεται κατά 5% από το κόστος συσκευασίας.

Διεθνής παράδοση με φορτηγό: 20% από την τιμή των πέλλετ

Η διεθνής παράδοση είναι ένα από τα κύρια συστατικά του κόστους των πέλλετ που παραδίδονται στην Ελλάδα. Και αυτό είναι ένα από τα προβλήματα των προμηθευτών. Η τιμή των πέλλετ εξαρτάται άμεσα από την προέλευση του προϊόντος και τον φορέα. Στην Ευρώπη δεν υπάρχει επίσημος έλεγχος του βάρους του οχήματος. Όταν τα συσσωματώματα ξύλου εισάγονται από χώρες εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπάρχει ανάγκη ελέγχου του βάρους των εμπορευματικών οχημάτων στα σύνορα. Η σωστή φόρτωση παλετών στο όχημα είναι μια τέχνη. Συνήθως, πρέπει να βάλετε μπροστά δύο σειρές από μια παλέτα και στη συνέχεια να φορτώσετε από δύο παλέτες στη σειρά. Αυτό γίνεται για τη βελτιστοποίηση του φορτίου στους αξόνες.

Η τιμή των πέλλετ θα είναι χαμηλότερη εάν οι παλέτες έχουν τοποθετηθεί σωστά στο όχημα, γεγονός που αυξάνει τον όγκο των μεταφερόμενων προϊόντων. Αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό, διότι ακόμη και 100 ευρώ του κόστους μεταφοράς αυξάνουν το κόστος των συσσωματωμάτων ξύλου κατά 4,5 ευρώ / τόνο (ή 7 σεντ ανά πακέτο 15 κιλών)

Επιπλέον, η τιμή των πέλλετ εξαρτάται από ένα στοιχείο όπως η παρουσία διμερών και πολυμερών αδειών για διεθνείς εμπορευματικές μεταφορές. Δεν υπάρχει σύστημα αδειών στην ΕΕ. Με χώρες εκτός ΕΕ, οι κυβερνήσεις των χωρών της ΕΕ συμφωνούν για ετήσιες και εξαμηνιαίες ποσοστώσεις για διαφορετικούς τρόπους οχημάτων (περιβαλλοντικά πρότυπα Euro-5, Euro-4…). Η τιμή των πέλλετ αυξάνεται κατακόρυφα όταν οι άδειες λήγουν ξαφνικά ή κρατούνται με κακή πίστη από τους μεταφορείς και τους πτάκτωρες αποστολής φορτίων με σκοπό τη μεταπώληση αδειών. Η τιμή μιας σπάνιας άδειας μπορεί να φτάσει ακόμη και στα 500-700 ευρώ (έτσι, η τιμή των πέλλετ μπορεί να αυξηθεί κατά 10-20 ευρώ ανά τόνο).

Όλοι αυτοί οι παράγοντες κάνουν από τη μεταφορά ένα στοιχείο κόστους, το οποίο επηρεάζει σημαντικά την τιμή των πέλλετ.

Δαπάνες του λιανικού εμπορίου: έως και 25% από την τιμή των πέλλετ

Μόλις αποθηκευτούν τα πέλλετ στην Ελλάδα, το επιπλέον κόστος σχετίζεται με λιανικές ή μικρές χονδρικές πωλήσεις. Η τιμή των πέλλετ επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τον αριθμό των μεσαζόντων μεταξύ του προμηθευτή χονδρικής ή απευθείας της επιχείρησης και του τελικού καταναλωτή. Το κόστος του λιανικού εμπορίου περιλαμβάνει το κόστος αποθήκευσης και τοπικής παράδοσης, διασφάλισης της λειτουργίας του καταστήματος.

Η τιμή των πέλλετ περιλαμβάνει επίσης διοικητικά έξοδα όπως συντήρηση γραφείου, λογιστική, εκτελωνισμός κατά την εξαγωγή και την εισαγωγή (στην περίπτωση προέλευσης των εμπορευμάτων εκτός ΕΕ).

Το συνολικό κόστος λιανικής αποτελεί έως και 25% της τιμής των πέλλετ.

Τιμή των πέλλετ: επίδραση της εποχικότητας

Είναι γνωστό ότι η τιμή των πέλλετ και άλλων πηγών θέρμανσης μειώεται στις αρχές Μαρτίου και αυξάνεται στις αρχές Οκτωβρίου. Στη βιομηχανία πέλλετ υπάρχει η επονομαζόμενη «χαμηλή» περίοδος (προ-περίοδος) και η «υψηλή» περίοδος. Η προ-περίοδος ξεκινά τον Μάρτιο και διαρκεί μέχρι τον Οκτώβριο, οι τιμές αυτής της περιόδου είναι 10-15% χαμηλότερες από τις τιμές της υψηλής περιόδου. Φυσικά, ο κύριος παράγοντας της αύξησης των τιμών είναι η αύξηση της ζήτησης. Δυστυχώς, οι περισσότεροι Έλληνες ξεχνούν το αναπόφευκτο της έναρξης της ψυχρής περιόδου και στις περισσότερες περιπτώσεις αγοράζουν πέλλετ στις αρχές του φθινοπώρου και το χειμώνα.

Την άνοιξη και το καλοκαίρι, οι παραγωγοί και οι πωλητές των πέλλετ στερούνται του κεφαλαίου κίνησης λόγω της απότομης πτώσης της ζήτησης – και είναι πρόθυμοι να μειώσουν την τιμή. Αλλά όχι μόνο η ζήτηση επηρεάζει την τιμή των πέλλετ.

Στη βιομηχανία ξυλουργικής, το ξύλο που έχει υποστεί επεξεργασία το χειμώνα θεωρείται το πιο πολύτιμο. Η ψυχρή θερμοκρασία «σκληραίνει» το ξύλο και αυτό αποκτά βελτιωμένα χαρακτηριστικά. Επιπλέον, τις κρύες ημέρες του χειμώνα με υπερβολικές βροχοπτώσεις και χιόνι, η παράδοση πρώτων υλών απαιτεί επιπλέον κόστος. Για παράδειγμα, τα αυτοκίνητα ντίζελ που παρέχουν ξύλο χρησιμοποιούν περισσότερα καύσιμα και λιπαντικά. Τον περασμένο χειμώνα, για παράδειγμα, στην περιοχή μας στις αρχές Ιανουαρίου υπήρχαν παγετοί έως μείον 30, υπήρχε πάγος στους δρόμους και σταμάτησε η εισαγωγή πρώτων υλών. Η έλλειψη πρώτων υλών, φυσικά, οδηγεί σε αύξηση της τιμής τους.

Φυσικά, είναι δυνατόν να συσσωρεύονται πρώτες ύλες το καλοκαίρι, αλλά πρέπει να θυμόμαστε ότι οι πρώτες ύλες ποιότητας είναι πάντα σπάνιο πράγμα, ακόμη και το καλοκαίρι.

Το συμπέρασμα είναι απλό και κοινό, αλλά όλοι πρέπει να «προετοιμάσουν το έλκηθρο το καλοκαίρι», όταν η τιμή των πέλλετ είναι χαμηλότερη – δηλαδή τον Μάρτιο, τον Απρίλιο και τον Μάιο.

Πώς να μάθει κανείς την τιμή των πέλλετ στην αγορά;

Με βάση το ευρύ φάσμα των πέλλετ στην αγορά και την παρουσία μεγάλου αριθμού διαμεσολαβητών, δεν είναι εύκολο να προσδιορίσετε γρήγορα την τιμή των πέλλετ. Εάν χρησιμοποιείτε τη μηχανή αναζήτησης google ή το κοινωνικό δίκτυο facebook, μπορείτε να βρείτε διαμετρικά αντίθετες τιμές από 3,20 έως 5,50 ευρώ ανά πακέτο. Κάθε προσφορά, φυσικά, μιλά για πέλλετ υψηλής ποιότητας. 

Έχοντας κυκλοφορήσει στην αγορά για περισσότερα από 10 χρόνια, θεωρούμε απαραίτητο να προειδοποιήσουμε τον αναγνώστη σχετικά με τις προσφορές μιας σαφώς χαμηλής τιμής. Υπάρχουν πολλοί απατεώνες στην αγορά. Από την άλλη πλευρά, η παράδοση προϊόντων χωρίς πληρωμή είναι επίσης πολύ σπάνιο πράγμα στην αγορά. Η καλύτερη στρατηγική είναι να βρείτε έναν προμηθευτή σε ακτίνα 100 χιλιομέτρων και να δοκιμάσετε μια μικρή ποσότητα προϊόντων για να διαμορφώσετε τη δική σας γνώμη. Εάν η τιμή σας ταιριάζει – πάρτε μερικά πακέτα, δοκιμάστε το προϊόν για να δείτε αν ικανοποιεί την αναμενόμενη ποιότητα. Κάντε το ίδιο με άλλους 3-4 προμηθευτές. Αυτές οι 3-4 τιμές πρέπει να αποτελούν δείκτη της τιμής των πέλλετ. Σε τελική ανάλυση, είναι καλύτερο να διαπραγματευτείτε έναν αξιόπιστο προμηθευτή παρά να πέσετε θύμα αδίστακτων προμηθευτών.